วันนี้เลนส์ตาปลาสำหรับกล้องที่ติดตั้งเซ็นเซอร์ APS-C มีมาให้ใช้แล้วครับ
ด้วยราคาที่ไม่เกินหนึ่งหมื่นสองพันบาท ใครที่หาซื้อจากร้านค้าที่สนิทชิดเชื้อได้ถูกกว่านี้ก็เป็นฝีมือของแต่ละคน ที่พูดนี้เป็นความจริงครับ เพราะว่าเวลานี้เลนส์ที่ว่าก็คือ SAMYANG Ultra-Wide Fish-Eye Lens 8 mm. F3.5
ทำไมจึงต้องเป็นเลนส์ตาปลา คำตอบของเรื่องนี้ก็คือ ความชอบของการถ่ายภาพ ที่ต้องการมุมภาพมุมกว้างที่กว้างมากๆ และเป็นมุมภาพที่มีความแปลกตาไปจากมุมกว้างโดยทั่วไป เลนส์มุมกว้างที่กว้างมากๆ โดยทั่วไป จะเป็นเลนส์มุมกว้างที่ให้ภาพเป็นมุมกว้าง มีลักษณะของภาพที่เป็น perspective และมี Distortion หรืออาการล้มของภาพอยู่แล้ว แต่ก็ยังกินมุมภาพไม่ถึง 180 องศา ซึ่งก็เป็นมุมภาพที่พบได้ทั่วๆ ไป แต่การสร้างสรรค์ภาพถ่ายสำหรับนักถ่ายภาพที่ต้องการมากกว่านั้น เลนส์ตาปลาคือคำตอบที่ต้องการ ทั้งนี้เพราะว่าเลนส์ตาปลา สามารถให้มุมภาพที่กว้างสุดๆ ได้ถึง 180 องศา โดยจะให้ภาพที่มีมุมในลักษณะที่โค้งเข้า ภาพที่ได้จะมีคุณลักษณะที่มี perspective ที่มากขึ้น มี Distortion ที่มากขึ้น เพื่อให้นักถ่ายภาพสามารถสร้างสรรค์ภาพเพื่อให้ได้ภาพที่มุมภาพที่แปลกตาไปกว่าเลนส์มุมกว้างปกติทั่วๆ ไป
ผมได้รับเลนส์ตัวอย่างจาก บริษัท อิมเมจ เทรดดิ้ง (ไทยแลนด์) จำกัด เพื่อมาลองใช้งานดูสมรรถนะ จากรูปลักษณ์ของเลนส์ที่สัมผัสได้มีความแข็งแรงเหมาะมือ น้ำหนักไม่สูงมากนัก ด้วยขนาดเลนส์ที่มีเส้นผ่าศูนย์กลาง 75 มม. ความยาวของเลนส์ 74.8 มม ประกอบด้วย 10 ชิ้นเลนส์ แบ่งออกเป็น 7 กลุ่ม หนึ่งใน 10 ชิ้นเลนส์เป็น Hybrid Aspherical lens ที่ทำให้ภาพมีความคมชัดตลอดทั่วทั้งภาพ ชิ้นเลนส์ได้รับการเคลือบเลนส์แบบ Super multi-coated เพื่อลดแสง Flare และ Ghost หรืออาการหลอนของเลนส์ มุมรับภาพ 180 องศา (APS-C) ระยะโฟกัสภาพใกล้สุด 0.3 เมตร หรือ 1 ฟุต ติดตั้ง Hood บังแสงแบบ กลีบดอกไม้แบบติดตายตัวมาพร้อมใช้งาน มีเม้าท์เลนส์ ให้เลือกได้ทั้ง Canon EOS และ Nikon
SAMYANG Ultra-Wide Fish-Eye Lens 8 mm F3.5 จัดเป็นเลนส์ในระบบ Full Manual นั่นหมายความว่า การปรับระยะโฟกัสภาพเป็นแบบ Manual focus ซึ่งการปรับระยะชัดทำได้ตั้งแต่ 0.3 เมตร ถึง 3 เมตร พ้นจากระยะนี้จะชัดตลอด ซึ่งทำให้การปรับระยะชัดของภาพง่ายไม่ต้องกังวลเรื่องระยะชัดของภาพที่เกินกว่า 3 เมตร เพียงแต่ปรับระยะชัดในระยะที่ใกล้กว่า 3 เมตรในการใช้งาน
ในเรื่องของรูรับแสง เนื่องจากเลนส์รุ่นนี้เป็นระบบ Manual ไม่มีระบบอิเลคโทรนิคที่จะใช้สัมผัสกับกล้อง การปรับรูรับแสงจึงไม่สามารถปรับจากตัวกล้องได้ แต่ก็สามารถตั้งได้ด้วยวงแหวนที่อยู่บนตัวเลนส์ ซึ่งตั้งแต่ F3.5 ถึง F22 ปรับได้ที่วงแหวนตามความต้องการซึ่งก็มีความสะดวกพอใช้
ระบบถ่ายภาพที่ใช้ได้กับเลนส์รุ่นนี้ อย่างที่กล่าวไว้แต่เบื้องต้นว่าเป็นเลนส์ Fully Manual การใช้ซึ่งหลายท่านอาจจะกังวลในเรื่องการใช้งานนั้นขอแนะนำว่า เลนส์รุ่นนี้เมื่อใช้งานกับกล้อง D-SLR ทั่วไป ใช้ได้ในระบบ Manual คือการตั้งค่าความไวชัตเตอร์เอง ตั้งรูรับแสงเอง วัดแสงเอง
สำหรับในระบบถ่ายภาพอัตโนมัติ การใช้เลนส์รุ่นนี้ให้ได้ผล จากที่ได้ทดลองใช้งาน สามารถใช้งานได้โดยการตั้งระบบถ่ายภาพไปที่ระบบ A หรือ Av ซึ่งเป็นระบบ Aperture Priority AE ทำได้โดยการตั้งค่ารูรับแสงที่แหวนบนตัวเลนส์ ในการถ่ายภาพกล้องจะทำการเลือกความไวชัตเตอร์ให้โดยอัตโนมัติ
ทดลองใช้งาน
ในการทดลองใช้งานกับเลนส์รุ่นนี้ ได้ลองใช้งานถ่ายภาพกันที่ตลาดร่มหุบ สถานีรถไฟแม่กรอง และถ่ายภาพที่วัดค่ายบางกุ้ง สมุทรสงคราม เมื่อคราวไปทริปของทางนิตยสาร ได้ลองถ่ายภาพการค้าการขายของบรรดาแม่ค้าในตลาดซึ่งมุมภาพที่ค่อนข้างแคบมาก ซึ่งโดยปกติก็จะถ่ายภาพกันด้วยเลนส์มุมกว้างเป็นหลัก แต่การใช้เลนส์ตาปลา ให้ความสะดวกมากกว่าสามารถคุมมุมภาพได้ 180 องศา เหลือเฟือทั้งบรรยากาศ และเก็บสภาพการใช้ชีวิตของชาวตลาดร่มหุบได้อย่างง่ายดาย การใช้ถ่ายภาพได้ลองใช้ทั้งระบบถ่ายภาพแบบ Manual คือปรับตั้งเองทั้งหมด และระบบ A/Av พบว่าสามารถใช้งานถ่ายภาพอัตโนมัติได้เป็นอย่างดี จะสะดุดอยู่บ้างเล็กน้อย ก็คือ ความเผอเรอของผมเองในเรื่องระบบโฟกัสภาพที่บางครั้งถ่ายภาพโดยลืมการโฟกัสภาพ เนื่องจากคุ้นเคยกับระบบ Autofocus เสียส่วนใหญ่ เลยลืมไปว่าเลนส์รุ่นนี้เป็นเลนส์ที่ต้องโฟกัสเอง แต่เมื่อใช้คุ้นเคยแล้วปัญหานี้ก็ไม่น่ากังวลแต่ประการใด อีกสาเหตุหนึ่งก็มาจะเลนส์ที่ถ้าพ้นระยะ 3 เมตรขึ้นไปแล้วความคมชัดของภาพตลอดทำให้ภาพส่วนใหญ่มีความคมชัดที่ดี ข้อควรระวังก็คือ เมื่อต้องการถ่ายภาพที่มีระยะชัดที่ 3 เมตร หรือ ใกล้กว่า 3 เมตรที่ต้องการการโฟกัสภาพ
อีกประการหนึ่งที่ควรใช้ในการโฟกัสภาพด้วยมือสำหรับเลนส์รุ่นนี้ก็คือ กล้อง D-SLR ในเวลานี้ส่วนใหญ่นั้น ระบบ Focusing Screen ส่วนใหญ่ที่ติดตั้งมากับกล้องจะค่อนข้างสว่างเพื่อความสะดวกของผู้ใช้ ทำให้การโฟกัสด้วยมือดูความคมชัดได้ยากขึ้น การใช้งานกับเลนส์ในรุ่นนี้ที่สะดวกและรวดเร็ว คือ การตั้งระยะโฟกัสด้วยการดูระยะโฟกัสที่วงแหวนเลย เช่นที่ระยะ 0.3 เมตร 0.4 เมตร 0.5 เมตร หรือ 1 เมตร ตามระยะที่ต้องการถ่ายภาพเลย จะทำให้การถ่ายภาพได้รวดเร็วกว่าการพยายามโฟกัสแล้วดูจากช่องมองภาพซึ่งต้องสังเกตให้ดี
ผลของการใช้งาน
อย่างที่กล่าวไว้แล้วเช่นกันว่าเลนส์รุ่นนี้เป็นเลนส์แบบ Fully Manual ในด้านการใช้งานนั้น สามารถเลือกใช้งานถ่ายภาพได้ 2 ระบบ คือ ระบบ Manual และ ระบบ A/Av ซึ่งให้ความสะดวกในการถ่ายภาพได้เช่นกัน การโฟกัสภาพเป็นเรื่องที่ต้องใช้ให้คุ้นกับเลนส์รุ่นนี้ ซึ่งเป็นเพียง 2 สิ่ง สำหรับการใช้งานที่ต้องใช้เวลาในการทำความคุ้นเคย
ในด้านคุณภาพของภาพถ่ายนั้น ต้องถือว่าเลนส์ตัวนี้ใช้งานถ่ายภาพได้อย่างสนุกสนาน สำหรับท่านที่ต้องการถ่ายภาพที่มุมภาพที่แปลกตาไปกว่าปกติ ในเรื่องของความคมชัดของเลนส์ถือได้ว่ามีความคมชัดดีมากรุ่นหนึ่ง ในเรื่องสีสันของภาพพบว่ามีความสดใสน่าใช้งาน แต่สีสันคงไม่เทียบกับเลนส์ตาปลาราคาแพงระดับสี่ห้าหมื่นที่ให้ความสดและความอิ่มของสีสูงกว่า ในเรื่องสีสันนั้นพบอีกข้อหนึ่งก็คือถ้ามีการแต่งสีเพิ่มในการ Process ภายหลัง ก็จะได้ภาพที่มีสีสันน้องๆ เลนส์ราคาแพงทีเดียว จุดอ่อนของเลนส์รุ่นนี้ก็คือ การถ่ายภาพในสภาพย้อนแสง พบว่าสีสันลดลง อาการแฟลร์จะมีมากขึ้นทันที การใช้งานถ่ายภาพตามแสงให้สีสันสุดๆ ดีกว่ามาก การถ่ายภาพในสภาพแสงด้านข้าง และไม่ย้อนแสงเกินไปเป็นทางออกสำหรับการใช้งานที่ให้ผลดีที่สุดสำหรับเลนส์รุ่นนี้
บทสรุป
ด้วยสมรรถนะในการใช้งานกับเลนส์รุ่นนี้ รวมทั้งผลของภาพที่ได้จากเลนส์รุ่นนี้ ต้องถือว่าเลนส์ SAMYANG Ultra-Wide Fish-Eye Lens 8 mm F3.5 ตัวนี้มีคุณภาพที่น่าใช้งานครับ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับท่านที่ต้องการมุมภาพที่แปลกตาออกไปในราคาเบาๆ และราคาก็เบาจริงๆ เสียด้วย เพียงหมื่นเศษๆ แบบ เศษต้นๆ เสียด้วยครับ
